Wielka Brytania

OGÓLNE INFORMACJE NA TEMAT ŻYCIA W WIELKIEJ BRYTANII

Wielka Brytania, United Kingdom, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, państwo w północno-zachodniej Europie, na Wyspach Brytyjskich położonych na Morzu Północnym ina Oceanie Atlantyckim.
W skład Zjednoczonego Królestwa wchodzą: Anglia, Walia, Szkocja i Irlandia Północna, a także Wyspy Normandzkie i wyspa Man. Inne terytoria zależne: Gibraltar, Anguilla, Bermudy, Brytyjskie Wyspy Dziewicze, Falklandy z wyspami Georgia Południowa i Sandwich Południowy, Kajmany, Montserrat, Turks iCaicos, Św. Helena, Brytyjski Terytorium Oceanu Indyjskiego i Pitcairn.

Powierzchnia: 244,1 tys. km².
Ludność: 59,1 mln mieszkańców (1999).
Stolica: Londyn (2,6 mln, 2001).
Większe miasta: Birmingham (1 mln, 1999), Leeds (727 tys., 1999),Glasgow (663tys., 2000), Sheffield (530 tys., 1996), Liverpool (453 tys. 2001), Manchester (430 tys.1996), Newcastle upon Tyne (287 tys. 2000)
Język urzędowy: angielski, w użyciu także języki celtyckie: walijski, irlandzki, gaelicki  (szkocki).Jednostka monetarna: 1 funt sterling = 100 pensów.
Strefa czasowa: czas Greenwich - GMT
Numer kierunkowy:     +44

 

Wielka Brytania to inaczej Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. W Skład królestwa wchodzą: Anglia, Walia, Szkocja i Irlandia Północna. W Koronie brytyjskiej są też inne terytoria z całego świata, jak na przykład Wyspy Normandzkie znajdujące się u wybrzeży Francji. Do królestwa należą także Kajmany, Falklandy, Wyspy Dziewicze, Bermudy czy Wyspa św. Heleny.

 

Anglia jest w przeważającej części pofałdowana. Na północny kraju znajdują się góry. Przez Anglię przepływa Tamiza oraz Severn. Największe miasta to Londyn, Manchester, Birmingham, Liverpool, Sheffield, Leeds oraz Bristol.

Występuje tu wiele form polodowcowych, jak głazy narzutowe i jeziora, wśród których znajduje się najbardziej znane na całym świecie angielskie jezioro – Loch Ness. Wielka Brytania i Irlandia są oddzielone od siebie Morzem Irlandzkim oraz kanałami – św. Jerzego i Północnym.

 

Wielka Brytania leży w strefie klimatu umiarkowanego ciepłego, morskiego, a na klimat łagodząco wpływa Golfsztrom. Klimat ten charakteryzuje się także silnymi wiatrami i obfitymi opadami deszczu. W zachodniej Szkocji zdarzają się wysokie opady śniegu, natomiast w Irlandii Północnej są bardzo niskie. Walia ma z kolei bardzo łagodne zimy i chłodne lata.

 

Na terytorium kraju znajduje się niewiele lasów – zajmują one jedynie około 10% jego powierzchni – reszta to rozległe łąki. Jedną z cech charakterystycznych w krajobrazie Irlandii Północnej, Szkocji oraz na wyżynach Anglii i Walii są wrzosowiska. W Anglii wydzielonych jest 13 rezerwatów biosfery i kilka parków narodowych.

 

Anglia to skarbnica dzieł sztuki pochodzących ze wszystkich stuleci i kontynentów. Odwiedzający Anglię turyści są zachwyceni rezydencjami arystokracji oraz wspaniałą kolekcją zamków i katedr. Największymi osiągnięciami artystycznymi Anglia może się poszczycić w takich dziedzinach jak: teatr, literatura i architektura.
Turyści odwiedzający Anglię najczęściej koncentrują się na Londynie. I słusznie, bo jest to piękna metropolia, z licznymi zabytkowymi budowlami oraz muzeami kryjącymi fascynujące eksponaty. Londyn jest stolicą Anglii i Wielkiej Brytanii, jednym z największych miast Europy, rocznie odwiedzanym przez 25 mln turystów z całego świata. Miasto to jest również jednym z finansowych gigantów Europy, wielkim ośrodkiem gospodarczym, a także światowym centrum kulturalnym i turystycznym.

Aby pracować w Wielkiej Brytanii należy posiadać paszport Unii Europejskiej lub dowód tożsamości kraju członkowskiego Unii Europejskiej.
Jeżeli jesteś obywatelem jednego z ośmiu nowych państw członkowskich Unii Europejskiej w Tym Polski musisz zarejestrować się w "Home Office"

• Należy wypełnić formularz podając imię i nazwisko, adres zamieszkania datę urodzenie oraz szczegóły dotyczące zatrudnienia.
  
  
• Wypełniony formularz powinien zostać wysłany pocztą do:
  
  Worker Registration Team
  Home Office
  Walsall Road
  Cannock
  WS11 )WS
  
  
• Formularz musi być wysłany wraz z:
  - Kopią kontraktu zatrudnienia lub listem od pracodawcy potwierdzającym
  zatrudnienie
  - 2 zdjęciami
  - Paszportem lub dokumentem tożsamości
  - opłatą 70 funtów
  Jeżeli formularz zostanie rozpatrzony pozytywnie, zostaną odesłane do ciebie.
  
  

Karta rejestracyjnaw której będzie twoje imię i nazwisko, data urodzenie, narodowość i numer rejestracyjny będzie tak długo ważna jak długo pozostajesz zarejestrowany. Jeżeli zmieniasz prace będziesz musiał odnowić swoją rejestracje w Worker Registration Scheme (Rejestracja Pracowników) wypełniając odpowiedni Formularz. Otrzymasz następne zaświadczenie odpowiednie dla nowego pracodawcy.

Zaświadczenie rejestracyjne, w formie listu pozwala ci pracować u pracodawcy wpisanego do twojego formularza. Kopia tego zaświadczenia zostanie przesłana do pracodawcy. Zaświadczenie traci ważność z dniem, kiedy przestajesz pracować dla danego pracodawcy. Więcej informacji odnośnie rejestracji w Home Office można uzyskać na stronie internetowej: www.workinginheuk.gov.uk

UMOWY O PRACĘ

Jest pożądane, jeżeli jest to możliwe aby podpisać umowę o prace przed Przyjazdem do Wielkiej Brytanii. SprawdĽ dokładnie na umowie warunki pracy, sposób i warunki zapłaty. Prawdopodobnie wynagrodzenie będziesz miał wpłacane przelewem na konto, wiec przygotuj wcześniej odpowiednie dokumenty konieczne do otwarcia rachunku. Spytaj również o koszty przejazdu, zakwaterowania.

WARUNKI PRACY

The Working Time Regulations (Regulacje dot. Czasu pracy) z 1998 roku ustalone zgodnie z dyrektywa Komisji Europejskiej dotyczącej czasu pracy obejmują prawa pracownika i obowiązki pracodawcy odnośnie norm czasu pracy, urlopy, zwolnienie lekarskie itp. Generalnie większość pracodawców oczekuje 37.5 godzinnego czasu pracy a zapewniają 4 tygodnie urlopu płatnego, choć mogą zdarzyć się odstępstwa od tej normy.

ZAPŁTA I NAJNIŻSZE KRAJOWE WYNAGRODZENIE

Najniższe wynagrodzenie wynosi:

• 18-21 rokiem życia wynosi 4,25Ł na godzinę. Od 1.10.2006 będzie wynosiło 4,35Ł na godzinę
• Powyżej 22 roku życia mogą otrzymać 5,05Ł na godzinę. Od 1.10.2006 będzie wynosiło 5 ,35Ł na godzinę
• 16-17 rokiem życia wynosi 3Ł na godzinę Od 1.10.2006 będzie wynosiło 3.30Ł na godzinę

Więcej informacji można uzyskać na stronie internetowej:www.dti.gov.uk/er/nmw/index.htm

WYPOWIEDZENIE I WYGAŚNIĘCIE UMOWY

W przypadku wygaśnięcia lub wypowiedzenie umowy o pracę lub pojawienia się konfliktów w miejscu pracy The Advisory Conciliation Arbitration Service (ACAS) może służyć pomocą poprzez oferowanie rokowań pojednawczych. ACAS ma na celu zachęcenie obu stron konfliktu do osiągnięcia zgody. Więcej informacji dostępnych na stroniewww.dti.gov.uk/er/individual/fair-pl714.htm

ZAKWATEROWANIE

Zasady wynajmu lokali reguluje Housing Act z !998 roku. Najemcy w Wielkiej Brytanii są chronieni prawem. Wynajmujący nie może wymówić mieszkania mieszkania bez nakazu sądowego. Niepokojenie najemcy w celu opuszczenia mieszkania jest również nielegalne. Powinieneś zgłosić każdy przypadek niepokojenia lub nielegalnej eksmisji władzom lokalnym które mają prawo interweniować. Ceny różnią się w zależności wielkości i standardu mieszkania a także regionu. Najwyższe opłaty są w Londynie (są wyższe około 50% w porównaniu z reszta kraju) i South East. Mieszkańcy Londynu płacą również około 387 funtów tygodniowo na podatek miejski oraz na dojazdy do pracy. W przypadku krótkiego pobytu można zamieszkać w schroniskach młodzieżowych YMCA/YWCA.

Przykładowe ceny wynajmu:

London	1 pokój	600Ł miesięcznie
Edynburg	1 pokój	400Ł miesięcznie
Birmingham	1 pokój	350Ł miesięcznie
London	2 pokoje	800Ł miesięcznie
Edynburg	2 pokoje	600Ł miesięcznie
Birmingham	2 pokoje	450Ł miesięcznie
London	kawalerka	500Ł miesięcznie
London	kawalerka	500Ł miesięcznie
Edynburg	kawalerka	300Ł miesięcznie
Birmingham	kawalerka	250Ł miesięcznie

UBEZPIECZENIE SPOŁECZNE , ZDROWIE

Jeżeli nie mieszkałeś i nie pracowałeś w Wielkiej Brytanii, nie opłacałeś ubezpieczenia narodowego w związku z tym nie będziesz miał prawa do zasiłku z tym związanych. Obustronne porozumienie pomiędzy państwami członkowskimi pozwala ci uzyskać darmową pomoc lekarską w Wielkiej Brytanii. Jeżeli przyjeżdżasz na krótki okres czasu do Wielkiej Brytanii w poszukiwaniu pracy powinieneś pobrać w Polsce przed wyjazdem formularz E119. Jeżeli przyjeżdżasz do pracy Au Pair powinieneś pobrać formularz E111. Jeżeli natomiast jesteś pracownikiem, którego pracodawca wysyła do pracy za granicę powinieneś wypełnić formularz E128. Po przyjeĽdzie do Wielkiej Brytanii powinieneś zgłosić się do swojego lokalnego centrum zdrowia w celu zarejestrowania się w Narodowej Służbie Zdrowia (National Health Service). Pamiętaj, że niektórzy lekarze z NHS mają prywatne praktyki, wiec upewnij się, że jesteś traktowany jako pacjent NHS, jeżeli nie chcesz zapłacić za wizytę.
Każdy pracownik płacący składki na ubezpieczenie, dostaje numer identyfikacyjny (National Insurance Number). Ubezpieczenie jest potrącane bezpośrednio z twojej pensji i wynosi 11%. Wartość jest naliczana z pensji brutto, to znaczy przed potrąceniem podatków.
W wielkiej Brytanii płacisz za przepisane leki, usługi dentystyczne, okulistyczne oraz okulary. Jednak jeśli masz niski dochód możesz strać się o pomoc w zapłaceniu za powyższe usługi.

Pracownicy krajów A8 będą mieć tylko prawo do zasiłków związanych z pobieraniem wynagrodzenia w momencie rozpoczęcia pracy na pełen etat przez okres 12 miesięcy. Jeżeli mas prawo do zasiłku dla bezrobotnych i pobierałeś zasiłek przynajmniej przez 4 tygodnie w swoim kraju, możesz kontynuować jego pobieranie do 3 miesięcy w okresie kiedy będziesz poszukiwać pracy w Wielkiej Brytanii. Zasiłek będzie przysługiwał w wysokości polskiego zasiłku. Aby uzyskać ten zasiłek, Przed wyjazdem z Polski musisz otrzymać formularz E303. Powinien on być dostarczony do najbliższego Jobcenter/Jobcenter Plus

PODATKI

Każdy dochód z pracy zarobkowej w Wielkiej Brytanii oznaczałby, że powinieneś płacić podatek zarówno w Wielkiej Brytanii jak i w swoim kraju. To jednak zależy od warunków takich jak:

- okres zatrudnienia za granicą
- okoliczności zatrudnienia

Aby tego uniknąć wszystkie kraje członkowskie Unii Europejskiej podpisały porozumienie o unikaniu podwójnego opodatkowania, co oznacza, że nie musisz płacić podatku podwójnie za ten sam dochód. Podatek dochodowy zależy od:

- wynagrodzenia
- innych dochodów w Wielkiej Brytanii (np. renta, odsetki, emerytury)
- użytkowanie samochodu
- ubezpieczenie medyczne lub na życie

Podatek (2004-2005) jest podzielony na trzy grupy:

• Próg 10% 0-2,020 (funty)
• Próg 22% 2,012-31,400
• Próg 40% ponad 31,400

WALUTA

Jednostka walutowa – funt szterling (Ł)

• Banknoty : Ł 50, Ł 20, Ł 10, Ł 5,
• Monety: Ł 2, Ł 1, 50p, 10p, 5p, 2p, 1p,

CO NALEŻY SPRAWDZIĆ PRZED PODJĘCIEM PRACY

Zanim podejmiesz prace upewnij się

• Masz kompletny paszport
• Masz kopie kontraktu lub zasady i warunki zatrudnienia
• Znasz sposób i czas wypłaty wynagrodzenia
• Wiesz jakie są ustalenia dotyczące podróży
• Masz zapewnione mieszkanie
• Masz odpowiedni formularz "E" na służbę zdrowia lub inny dowód wykupienia ubezpieczeniowego
• Masz wystarczająco dużo pieniędzy, które musza wystarczyć do pierwszej wypłaty lub na powrót jeśli będzie to konieczne.

KWALIFIKACJE AKADEMICKIE

Możliwe jest otrzymanie porównania pomiędzy twoimi kwalifikacjami i tymi Wielkiej Brytanii przez National Academic Recognition Information Centre NARIC (Centrum Informacji Uznawalności Kwalifikacji Akademickich). W celu uzyskania informacji jakiemu stopniowi w państwach członkowskich odpowiadają twoje kwalifikacje, skontaktuj się z biurem NARIC. Więcej informacji na stronie: www.enic-naric.net , poniżej adres w Wielkiej Brytanii

UK NARIC
ECCTIS Ltd
Oriel House
Oriel Road
Cheltenham
Gloucester
GL50 1XP
Tel. 01242 260010
e-mail:naric@ecctis.co.uk

KWALIFIKACJE ZAWODOWE

Sieć National Reference Point – NRP (punkt referencyjny) Vocational Qualifications (kwalifikacje zawodowe) jest siecią która pomoże w uzyskaniu uznania kwalifikacji oraz udzieli informacji na temat uznawalności w Wielkiej Brytanii. NRP jest kierowany przez NARIC

UK National Reference Point Vocational Qualifications
ECCTIS Ltd
Oriel House
Oriel Road
Cheltenham
Glos
GL50 1XP
Tel. 01242 260225
www.uknrp.org.uk/

Przebywając w Wielkiej Brytanii podlega się prawu brytyjskiemu. W przypadku kłopotów prawnych należy się skontaktować z Ambasadą Polską lub konsulatem Polski w Wielkiej Brytanii.

Polish Embassy (Ambasada Polska)
Embassy of the Republic of Poland
47 Portland Place
London WIB 1JH
Tel. 0870 774 2700
e-mail: polishembassy@polishembassy.org.uk

Consulate (konsulat)
Consulate General of the Republic of Poland
73 New Cavendish Street
London W1 6LS
Tel. 0870 774 2800
e-mail: konsulat@polishconsulate.co.uk

Federation of Poles in Great Britain (Federacja Polaków w Wielkiej Brytanii)
240 King Street
Hammersmith, London
W6 0RF
Tel. 020 8741 1606
www.zpwb.org.uk